|
Bodhidharma
-
Twórca szkoły buddyzmu Zen, żył w latach 470-532, przywędrował
przez Tybet z Indii do Chin; wprowadził oryginalną metodę nauczania buddyzmu
- tzw. "przekaz poza słowami"; bezpośrednim spadkobiercą Bodhidharmy
był rodowity Chińczyk - Drugi Patriarcha Zen - Hui'ko.
Bodhisattwa
- (sanskryt - bodhi przebudzenie, sattva właściwość czystej świadomości)
osoba, która osiągnęła czystą, przebudzoną świadomość i w działaniu kieruje
się współczuciem oraz miłością do wszystkich istot.
Budda
- (sanskryt) ma dwa znaczenia: (1) ostateczna Prawda, czyli absolutny
Umysł ; (2) ktoś przebudzony, czyli oświecony co do prawdziwej natury
istnienia.
Budda
Siakjamuni - (postać historyczna)
o imieniu Siddhartha i nazwisku Gautama (ok. 563-480 p.n.e.), pochodził
z książęcego rodu Siakjów na północy Indii. Po osiągnięciu przebudzenia
przez okres czterdziestu pięciu lat przemierzał Indie, głosząc swoje nauki;
stał się założycielem nowej religii.
Cztery Wielkie Ślubowania:
Czujące istoty są niezliczone - ślubujemy
je wszystkie wyzwolić
Iluzje są nieprzebrane - ślubujemy je wszystkie wykorzenić
Nauki Buddy są niewyczerpane - ślubujemy je wszystkie zgłębić
Droga Buddy jest doskonała - ślubujemy ją osiągnąć
Czukpi
- (Czuk-pi) (po koreańsku) przyrząd w kształcie krótkiego miecza, służący
do sygnalizacji (poprzez uderzenie w niego) początku i końca medytacji.
Dharma
- ma kilka znaczeń: (1) zjawisko ; (2) prawo ; (3) Najwyższa Prawda ;
(4) nauki Buddy ; (5) doktryna buddyjska
Dzień
Oświecenia Buddy - (8 grudnia)
W Dniu Oświecenia Buddy świętujemy rezultat poszukiwań Buddy Siakjamuniego
na drodze zrozumienia samego siebie. W tradycji buddyjskiej jest to najważniejszy
dzień roku. Przez tydzień poprzedzający ceremonię, klasztory Zen na całym
świecie przeprowadzają odosobnienia o najsurowszych regułach. W niektórych
przypadkach uczestnicy nawet nie kładą się spać przez całe 7 dni.
Hapczang
- (po koreańsku hapczang, po japońsku gassho) rytualny gest buddyjski;
złożenie dłoni na wysokości serca, wyrażające wdzięczność i szacunek.
Ji
Do Poep Sa Nim (JDPSN) - (czyt.
"dżi do pop sa nim") Po koreańsku znaczy Czcigodny Mistrz Dharmy,
wskazujący słuszny kierunek. Jest to honorowy tytuł używany wobec nauczycieli
Zen.
Karma
- (sanskryt - karma działanie) suma działań człowieka, przynosząca określone
skutki; prawo karmy (karmicznej odpłaty), zwane też prawem przyczyny i
skutku, mówi, że określone czyny przynoszą odpowiednie skutki, stosownie
do swego charakteru.
Kido
- Jest odosobnieniem śpiewów, trwającym zwykle dwa lub trzy dni. Jest
to forma praktyki Zen wywodząca się z dawnych Chin i nawiązująca do koreańskich
obrzędów szamańskich. Grupa śpiewających głośno uczestników, akompaniując
sobie na różnych instrumentach perkusyjnych, robi mnóstwo hałasu tak,
by nie powstawało myślenie. Plan Kido jest taki sam jak YMJJ prócz tego,
że cisza nie jest zachowywana, posiłki nie są formalne i nie ma przerwy
w śpiewach - jeżeli musisz wyjść to wychodzisz i wracasz.
Kong-an
- (Kongan) (po koreańsku kong-an, po japońsku koan) paradoksalna
formuła, ucinająca intelektualne spekulacje, stosowana w nauczaniu Zen.
Kyol
Che - (czyt. "kjol cze")
Po koreańsku znaczy "ściśnięta Dharma". Rocznie odbywają się
dwie sesje Kyol Che - latem i zimą. Jest to dłuższa sesja medytacyjna
(letnie Kyol Che w Polsce trwa trzy tygodnie, zaś zimowe - trzy miesiące).
Jest to odosobnienie ciszy, milczenia. Plan dnia obejmuje zwykle ok. ośmiu
godzin medytacji, dwie serie po 108 pokłonów, śpiewy poranne i wieczorne
oraz trzy formalne posiłki. Uczestnicy mają też rozmowy konganowe z Nauczycielem
który prowadzi sesję.
Moktak
- drewniany instrument perkusyjny o opływowym kształcie, służący
do wybijania rytmu w trakcie buddyjskich śpiewów.
Nauczyciel Dharmy -
W Szkole Zen Kwan Um jest to osoba która przeszła odpowiedni trening trwający
minimum cztery lata i przyjęła dziesięć wskazań.
Sangha - (Sanga) (sanskryt)
Wspólnota praktykujących mnichów. W szerszym znaczeniu - wszyscy praktykujący.
Soen
Sa Nim (SSN)
- (po koreańsku - nim - czcigodny, sa - mistrz, soen
- zen) honorowy tytuł stosowany wobec mistrza Zen.
Sunim
(Su Nim) - Tytuł używany wobec
mnichów i mniszek.
Wesak
(Vesak) -
Święto narodzin Buddy.
Wskazania buddyjskie:
Pięć i Dziesięć Wskazań
1. Ślubuję powstrzymywać się od zabierania życia.
2. Ślubuję powstrzymywać się od brania rzeczy mi nie danych.
3. Ślubuję powstrzymywać się od działania powodowanego żądzą.
4. Ślubuję powstrzymywać się od kłamstwa.
5. Ślubuję powstrzymywać się od brania używek powodujących rozproszenie
i nieuwagę.
Po dwóch latach od przyjęcia pięciu
wskazań, można przyjąć następne pięć:
6. Ślubuję nie mówić o błędach innych
ludzi.
7. Ślubuję nie wychwalać siebie i nie poniżać innych osób.
8. Ślubuję nie kierować się chciwością, lecz okazywać szczodrość.
9. Ślubuję nie wzbudzać gniewu lecz utrzymywać umysł w harmonii.
10. Ślubuję nie oczerniać Trzech Klejnotów - Buddy, Dharmy, Sanghi. Są
jeszcze kolejne wskazania dla Nauczycieli i mnichów.
Yong
Maeng Jong Jin (YMJJ)
- (czyt. "jong meng dżion dżin") Po koreańsku znaczy
"siedzieć uważnie jak tygrys gotujący się do skoku". Jest to
3- lub 7-dniowa intensywna sesja medytacyjna, odbywająca się w Ośrodkach
Zen, zwykle raz w miesiącu. Jest to odosobnienie ciszy, milczenia. Plan
dnia obejmuje zwykle ok. ośmiu godzin medytacji, dwie serie po 108 pokłonów,
śpiewy poranne i wieczorne oraz trzy formalne posiłki. Uczestnicy mogą
mieć rozmowy konganowe z Nauczycielem, który prowadzi sesję.
Zen
- (po koreańsku soen, po japońsku zenna, po chińsku ch'an, w
sanskrycie dhjana) medytacja; buddyzm Zen opiera się na medytacji i oznacza
szkołę, której założycielem był Bodhidharma w Chinach w VI w. n.e. |