Przeszły umysł nie może osiągnąć oświecenia, teraźniejszy umysł nie może osiągnąć oświecenia, ani przy szły umysł nie może osiągnąć oświecenia.

Wielki Mistrz Sutr Dok Sahn był bardzo sławny w całych Chinach z powodu dogłębnej znajomości Diamentowej Sutry. Przez wiele lat dokądkolwiek się udał, zawsze nosił ją ze sobą, zatrzymując się w Świątyniach i salach wykładowych w całym kraju. Pewnego dnia usłyszał, że w Świątyni na południu mnisi nie robili nic przez cały dzień, tylko siedzieli twarzą do ściany, spali i pomimo tego wciąż osiągali oświecenie. „To szaleństwo,” pomyślał Dok Sahn. „Oni nie rozumieją nauczania Buddy, działania Buddy i umysłu Buddy. Jak mogą osiągać oświecenie? Pójdę tam, „uderzę” ich, obudzę i nauczę zgodnie z sutrą.

Tak więc poszedł na południe kilkaset mil. Któregoś popołudnia postanowił odpocząć trochę w małej herbaciarni. Było już po obiedzie a Dok Sahn był bardzo głodny. Właścicielka herbaciarni, stara kobieta, poczuła się zaszczycona, że taki wielki mnich zatrzymał się u niej. Pokłoniła się przed nim i powiedziała, „Dobry wieczór wielki mnichu! Skąd przychodzisz?” „Przychodzę z północy.”
„Dokąd idziesz?”
„Idę na południe.”
„Dlaczego idziesz na południe?” - pytała stara kobieta
„Jestem Mistrzem Diamentowej Sutry” - odparł Dok Sahn. „W Świątyni na południu, mnisi tylko siedzą twarzą do ściany, śpią i mimo to wciąż osiągają oświecenie. To szaleństwo! Więc pójdę tam, 'uderzę' ich, obudzę i nauczę Diamentowej Sutry”.
„Och, to wspaniale!” powiedziała kobieta. „Jesteś Mistrzem Diamentowej Sutry! Więc mam pytanie dla ciebie. Jeśli odpowiesz prawidłowo, nie będziesz płacił za obiad. Ale jeżeli źle odpowiesz, nie dostaniesz obiadu.” Dok Sahn wściekł się „Zamknij się. Mówisz do Mistrza Diamentowej Sutry! Nikt nie ma większej wiedzy na ten temat ode mnie! Pytaj o cokolwiek!”
„Dobrze”, powiedziała kobieta. „W takim razie Sutra Diamentowa mówi: „Przeszły umysł nie może osiągnąć oświecenia, teraźniejszy umysł nie może osiągnąć oświecenia i przyszły umysł nie może osiągnąć oświecenia.” Więc pytam ciebie, z jakim umysłem będziesz jadł obiad?”
Dok Sahnowi opadła szczęka. Jąkał się, ale nie mógł znaleźć odpowiedzi, jego twarz zrobiła się cała czerwona. Kompletnie nie wiedział co zrobić. Wtedy stara kobieta powiedziała, „Studiowałeś Diamentową Sutrę przez dziesięć lat! Jeżeli nie możesz odpowiedzieć na to pytanie, jak będziesz nauczał śpiących mnichów na południu?”


1. Ten świat jest całkowicie nieporuszony. Skąd pochodzą północ i południe?
2. Co to jest umysł?
3. Kobieta zapytała, „Przeszły umysł nie może osiągnąć oświecenia, teraźniejszy umysł nie może osiągnąć oświecenia I przyszły umysł nie może osiągnąć oświecenia. Z jakim umysłem będziesz jadł obiad?” Gdybyś ty był Dok Sahnem, co mógłbyś zrobić?



KOMENTARZ: Cisza jest lepsza niż świątobliwość, więc jedno działanie jest lepsze niż wszystkie sutry. Jeżeli jesteś przywiązany do mowy i słów, nie poczujesz smaku melona, będziesz tylko rozumiał jego zewnętrzną formę. Jeśli chcesz poczuć smak melona, ukrój kawałek i włóż do ust. Melon rośnie i dojrzewa sam z siebie, nigdy nie tłumaczy ludziom swojej sytuacji i warunków. Jeżeli przywiążesz się do sutr, zrozumiesz tylko mowę Buddy. Jeśli chcesz osiągnąć umysł Buddy, tylko z chwili na chwilę porzuć swoje opinie, warunki i sytuację. Tylko pomagaj wszystkim istotom. Wtedy Budda pojawi się tuż przed tobą. To jest oświecenie i wolność od życia i śmierci.

Kongan pochodzi z książki Mistrza Zen Seung Sahna
„Cały Świat jest jednym kwiatem”.